Mostrando entradas con la etiqueta supazterreko dostak. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta supazterreko dostak. Mostrar todas las entradas

Pipitakiak

Pipitakiak dra, erdaraz erraten drenak -Adivinanza-. Mutiko eta nexkato dosta, pipitakiala igaretzen die gogotik supazterrian gabak, gogotikago orañik elurrari badago.
Pipitaki bat errateko, beti lenik erraten da: Pipitaki papataki, nik baitakit gauza bat.
Pipitaki etc.: Ama zango makur, alabara eder, semea dantzari.
Pipitaki etc.: Aita beltz, ama latz, umia zuri.
Pipitaki etc.: Bi titiriti, laur tatarata, iztupa, muko eta ardatza.
Pipitaki etc.: Aitsoa burua urdin, etsaiak erman dik.
Pipitaki etc.: Xilua xiluan gañan?
Pipitaki etc.: Mintzak mintzan gañan?
Pipitaki etc.: Xurixko eta gorrixko da, pentsatzeko gaxtosko da.
Pipitaki etc.: Amiña xar bat ipurdian txostaka batekin.
Pipitaki etc.: Ardi mandika sabel, gaxtigar adar.
Pipitaki etc.: Astuan burua igaretzen, eta gari bikorra ez.
Pipitaki etc.: Laur andi batean pean, laur iturri.
Pipitaki etc.: Kon kon biribi. Kon kon bitibi.
Pipitaki etc.: Errekaxta marrakaxta txakur errabiatu.
Pipitaki etc.: Gizon txikin bat, irur gerrikorekin.
Pipitaki etc.: Bi aizpa beti aztaparkaka, eta sekula ez odolik egiten.

Amar amar alkate

Supazterreko dosta kau da mutikuena eta nexkatuena, nasirik eta berexirik, zeren supazterretan dostatzen dra anai arrebak, kosin eta adixkideak.
Urran-urrana eseririk dostatu biar dien lagunek, batek esertzen du esku bat xabaldrik eri kozkorrak gañeko aldiala, belaun baten gañan erranez, bat. Lagun batek gisa berian esertzen du esku bat lagunan eskuak gañan erranez, bida. Irurgarren lagun batek berdin esertzen du eskua erranez, irur.
Apaleko eskua elkirik eta berzien gañan eseririk, erraten du, laur. Pean baratu dena elkirik eta gañan eseririk erraten du, borz. Kala amarriala eldu artio, eta amargarrenak erraten du: amar, amar alkate. Berantzut. Laguner begira erraten du: Eginen zia nik manatzen dutana? Onik bada bai, ordia gaxto balimada ez. Eta orai asten dra alkatian manazioak, eta barrak.
Bati erraten du: Igan zak idian txintxa bat, eta eser zak gatuari lepotik. Berzeari: Urtux adi, eta eman zkik bizpur urrats urtuxirik elur gañetik. Berziari nai duena eta kala, bein baizik bakotxari, berriz asteko eskuekin alkate egitra.
Berze lagun bat elkitzen bada alkate, eta fan den alkatiak zomait gauza txar manatu badu, oraikuak edo azken elki denak txarrago, eta kala barra karkilaka supazterrian, aurrak eta aitak igaretzen tie laizki ongi neguko gabak.

Arrai edo txipa

Bi mutikuek edo bi nexkatuek erraten die: Arrai edo txipa? Urranduz bien ezpañak, asten dra butz egitra bata berziari indar guziarekin, ikusiz nola maxelak azitzen zaien, agituz beti agitzen dena, bati barrak ematen dakola, eta nola barraz ezpaitake butzik egin, berziak irabazten duela baratuz arrai, eta lemiziko barra egin duenak txipa.

Alardina moxkordina

Alardinala dostatzen dra mutikuak eta nexkatuak, nasirik eta berexirik. Aur batek altxatzen du esku batian gauza bat, izan daike urrutx, arto, ilar etc. Bi eskuak ertsirik, esertzen du berzian betartian altzinian, erranez konek eri batez onkituz bi eskuak aldizka.
Alardina, moxkordina, kontan, dela, kontan.
Nai du erran zointan dago gauzara, eskuan baratzen den eria azken itza erratian. Gauzara daukenak idikitzen du eskua, kartan badago irabazi du dagona, eta trukatzen dra, ordie ezpadu eman gauzara dagon eskuarekin, aur berak esertzen du berriz zerbait altxatrik esku batian, berziak errateko, alardina moxkordina etc.

AURRENDAKO DOSTATZIA, DA OSASUNA BILATZIA

Lan konekin xakin arazi nai dut, Otxagabiko euskerazko dostak SARAZAITZUKO EUSKARAZ.

FEDERIKO GARRALDA. 1926

Aurrendako dostatzia...
- Mirrix-marrax.
- Andre saltua.
- Ardola.
- Bitxitxi.
- Kaputxanga.
- Txantxa bixkor.
- Basan tuta.
- Txulubita.
- Furrundesko.

Supazterreko dostak
- Alardina moxkordina.
- Arrai edo txipa.
- Amar amar alkate.
- Pipitakiak.